काठमाडाैं ।अमेरिकाको सेन्ट्रल बैंक फेडरल रिजर्भ (फेड)ले यो वर्ष तेस्रोपटक ब्याजदर घटाएको छ। फेडले बुधबार २५ आधार विन्दु अर्थात ०.२५ प्रतिशतले ब्याजदर कटौती गरेको हो। यससँगै अब ब्याजदर ४.२५ प्रतिशतदेखि ४.५० प्रतिशतको सीमामा रहनेछ। यसअघि, सेप्टेम्बर र नोभेम्बरमा पनि क्रमशः ०.२५ प्रतिशत र ०.५० प्रतिशतले ब्याजदर कटौती गरिएको थियो।
.gif)
यो कटौतीले अमेरिकी अर्थतन्त्रमा विभिन्न प्रभाव पार्ने अनुमान गरिएको छ। ब्याजदरमा कमीका कारण बैंकहरूले ऋण दिनलाई थप प्रोत्साहन पाउनेछन्, जसले गर्दा उपभोक्ताहरूको ऋण लिने सम्भावना बढ्न सक्छ। तर, यसले लगानीकर्ताहरूको मनोबलमा नकारात्मक प्रभाव पर्न सक्ने विज्ञहरू बताउँछन्। ब्याजदर कटौतीले आर्थिक वृद्धिको गति कायम राख्न मद्दत पुर्याए पनि श्रम बजारको रफ्तारमा सुस्तता आउन सक्ने सम्भावना छ।
महँगीलाई नियन्त्रणमा राख्न फेडले २०२२ को जुलाईदेखि २०२३ बीच ११ पटकसम्म ब्याजदर बढाएको थियो। तर, पछिल्लो समय महँगीमा केही कमी आएपछि फेडले ब्याजदर घटाउने रणनीति अपनाएको हो। उच्च ब्याजदरका कारण अमेरिकी अर्थतन्त्रमा देखिएको चुनौतीलाई मध्यनजर गर्दै फेडले अहिले कटौती गर्ने नीति अख्तियार गरेको हो। फेडले गत सेप्टेम्बरमा गरेको ब्याजदर कटौती, ४ वर्षपछि मात्र फेरी यस्तो कदम लिएको हाे ।
फेडको पछिल्लो ब्याजदर कटौतीले अमेरिकी अर्थतन्त्रमा केही महत्त्वपूर्ण असर पार्न सक्छ। पहिलो, कम ब्याजदरले ऋणको लागत घटाउने भएकाले व्यवसाय र उपभोक्ताहरूलाई ऋण लिने प्रोत्साहन मिल्छ। यसले आवास बजार, साना व्यवसाय, र उपभोगका अन्य क्षेत्रलाई गतिशील बनाउने सम्भावना छ। दोस्रो, यसले डलरको मूल्यमा पनि प्रभाव पार्न सक्छ, जसले अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारमा अमेरिकी वस्तुहरूको प्रतिस्पर्धात्मकता बढाउन सक्छ।
तर, केही जानकारहरूले यसलाई जोखिमयुक्त कदम मानेका छन्। ब्याजदर कटौतीका कारण बचतकर्ता र लगानीकर्ताहरूलाई कम प्रतिफल प्राप्त हुने हुँदा उनीहरूको खर्च गर्ने क्षमतामा कमी आउन सक्छ। साथै, श्रम बजारको रफ्तार सुस्त हुने र लामो समयसम्म कमजोर आर्थिक गतिविधि रहने जोखिम पनि रहेको छ।फेडको निर्णयको मुख्य उद्देश्य महँगीलाई नियन्त्रण गर्दै आर्थिक वृद्धिलाई निरन्तरता दिनु हो। उच्च ब्याजदरले महँगीलाई केही हदसम्म थाम्न सक्ने भए पनि यसले आर्थिक गतिविधिमा नकारात्मक प्रभाव पार्न सक्छ। त्यसैले, फेडले ब्याजदर घटाउने निर्णय गर्दै समग्र अर्थतन्त्रलाई सन्तुलनमा राख्ने प्रयास गरिरहेको छ।
ब्याजदर कटौतीको असर आगामी महिनाहरूमा प्रस्ट देखिन सक्नेछ। यदि यो कटौतीले ऋण लिने र खर्च गर्ने प्रवृत्ति बढायो भने अमेरिकी अर्थतन्त्रले मध्यम स्तरको सुधार देखाउन सक्छ। तर, यदि यसले लगानीकर्ताको मनोबल गिरायो र श्रम बजारमा थप चुनौती थप्यो भने अर्थतन्त्रलाई दीर्घकालीन रूपमा कमजोर बनाउन सक्छ।अन्ततः, फेडको यो कदम अर्थतन्त्रलाई चलायमान राख्न र महँगी नियन्त्रण गर्न गरिएको प्रयास हो। यसले अमेरिकी उपभोक्ता, व्यवसाय, र अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा के कस्तो प्रभाव पार्छ भन्ने कुरा समयले मात्र देखाउनेछ।
