काठमाडौं । नेपालका केही वाणिज्य बैंकले लगातार तीन वर्षभन्दा बढी समयदेखि सेयरधनीलाई लाभांश वितरण गर्न सकेका छैनन्। लाभांश वितरणमा देखिएको निरन्तरको अवरोधले बैंकका सेयरधनी निराश बनेका छन् भने बैंकहरूको वित्तीय अवस्था र वितरणयोग्य नाफामाथि पनि प्रश्न उठ्न थालेको छ।
लाभांश वितरण सम्बन्धी सार्वजनिक विवरणअनुसार हिमालयन बैंक लिमिटेड, एनआईसी एसिया बैंक लिमिटेड, प्रभु बैंक लिमिटेड, नेपाल बैंक लिमिटेड र नेपाल इन्भेष्टमेन्ट मेगा बैंक लिमिटेड लाभांश वितरण गर्न नसकेका बैंकका रूपमा उल्लेख छन्।
यद्यपि, यी बैंकमध्ये कुन–कुनले लगातार तीन वर्षभन्दा बढी लाभांश वितरण गरेका छैनन् भन्ने विषयमा सम्बन्धित आर्थिक वर्षको लाभांश इतिहास छुट्टाछुट्टै पुष्टि गर्न आवश्यक छ। उपलब्ध विवरणअनुसार आर्थिक वर्ष २०८१।८२ मा हिमालयन बैंक, एनआईसी एसिया बैंक, प्रभु बैंक, नेपाल इन्भेष्टमेन्ट मेगा बैंक र नेपाल बैंकले लाभांश घोषणा गरेका थिएनन्।
लाभांश वितरणमा अवरोध किन ?
बैंकले नाफा कमाउनु र सेयरधनीलाई लाभांश वितरण गर्न सक्ने अवस्था हुनु फरक विषय हुन्। नियामकीय व्यवस्था, सञ्चित नोक्सानी, वितरणयोग्य मुनाफा तथा पुँजी पर्याप्तता सम्बन्धी अवस्थाले लाभांश वितरण क्षमतामा प्रभाव पार्छन्।
आर्थिक वर्ष २०८२।८३ को तेस्रो त्रैमाससम्मको वित्तीय विवरणअनुसार एनआईसी एसिया, हिमालयन, प्रभु र नेपाल इन्भेष्टमेन्ट मेगा बैंकको वितरणयोग्य नाफा ऋणात्मक देखिएको थियो। यसले ती बैंकको लाभांश वितरण क्षमतामा दबाब रहेको संकेत गर्छ।
लगानीकर्ताले के बुझ्ने ?
लाभांश नपाउनु मात्रै कुनै बैंकको सेयर खरिद वा बिक्री गर्ने पर्याप्त आधार होइन। लगानीकर्ताले बैंकको प्रतिसेयर आम्दानी (EPS), वितरणयोग्य नाफा, खराब कर्जा, पुँजी पर्याप्तता, सञ्चित नोक्सानी र आगामी वित्तीय सम्भावनाको समेत विश्लेषण गर्नुपर्छ।




.gif)





